Tosyalı Holding Yönetim Kurulu Başkanı Fuat Tosyalı, Cezayir'deki tesislerinde bu yılın üçüncü çeyreğinden itibaren 700 bin ton yıllık kapasiteyle otomotiv çeliği üretimine başlayacaklarını duyurdu. Düsseldorf'ta düzenlenen Tube&Wire Fuarı'nda konuşan Tosyalı, grubun 2,5 milyar dolarlık yeni kompleks yatırımı, 3 milyon tonluk ek kapasite hedefi ve 0,80 mm kalınlığındaki sıcak sac üretimiyle küresel çelik sıralamasında ilk 20'ye uzanan bir yol haritası çizdi.
Küresel çelik sektöründe ölçek, düşük karbon üretimi ve katma değerli ürün segmentleri rekabetin yeni ekseni haline gelirken, Tosyalı'nın paylaştığı rakamlar grubun Türkiye, Cezayir ve İspanya'da yürüttüğü yatırımların birbirine eklemlendiğini gösteriyor. Bugün aylık bir milyon tonun üzerinde uç ürün çıkaran şirket, 50'yi aşkın tesis ve 15 milyon ton sıvı çelik kapasitesiyle Avrupa'da üretilen sıvı çeliğin onda birini tek başına karşılıyor.
0,80 mm sıcak sac üretiminde dünyada sınırlı üretici arasına girdi
Tosyalı Holding, sıcak sac üretiminde 0,80 mm kalınlığa inmeyi başardı. Fuat Tosyalı, bu inceliği yakalayabilen üretici sayısının dünyada bir elin parmaklarını geçmediğini belirterek, 300 tonluk potalarda 1.700 derecede işlenen çeliğin neredeyse yufka inceliğine dönüştürüldüğünü anlattı. Geleneksel yöntemde 2 mm sacın soğuk haddeyle inceltilmesi gerekirken, sıcak hattan doğrudan 0,80 mm çıkışı ara işlemleri ortadan kaldırıyor.
Bu teknolojik adımın ticari karşılığı da belirgin: ürün baz fiyatın üzerine yaklaşık 100 dolar primle satılabiliyor. Tosyalı'ya göre başarının ardında makinenin kendisi değil, 55 yıllık mesleki birikim yatıyor. "O çeliğe nasıl hükmedeceğinizi bilmek gerekiyor" ifadesi bu yaklaşımı özetliyor.
Otomotiv çeliği Cezayir'de üretilecek, hedef 700 bin ton
Cezayir tesislerinde devreye girecek otomotiv çeliği üretimi, grubun ülke içindeki 1,6 milyon tonluk kapasitesinden 700 bin ton pay alacak. Performans beklentileri karşılarsa ürün karması içinde kaydırmalar yapılabilecek. Fuat Tosyalı, otomotivin büyütmek istedikleri ana segmentlerden biri olduğunu, çünkü bu alanda çelik yüzeyinin doğrudan preslenip boyaya gidebilecek kalitede olması gerektiğini vurguladı.
Günlük 50 bin ton çelik arzı ile pazara mal veren şirket, bu rakamı 100 bin tona çıkarmak için 3 milyon tonluk yeni bir kapasite yatırımı planlıyor. Yeni kapasite doğrudan downstream — katma değerli ürün — tarafına yönelecek.
2,5 milyar dolarlık kompleks yatırım 30 ayda devreye girecek
Grubun üzerinde çalıştığı 2,5 milyar dolarlık kompleks yatırım paketi; sıcak sac için slab üretimi, petrol ve gaz borularında kullanılan round billet hattı ve diğer katma değerli ürünleri kapsıyor. Tosyalı, yatırımın bu yıl başlayacağını ve yaklaşık 30 ayda tamamlanacağını söyledi. Amaç, daha fazla sıvı çeliği yüksek katma değerli ürünlere dönüştürmek.
2025 yılında 9 milyar dolar ciroyla kapanan grup, 2026'da 10 milyar dolar eşiğini rahatlıkla aşmayı hedefliyor. İhracatta 3 milyar dolar ve üzeri bir ölçek masada. Tosyalı, "Tonajı artırmak daha kolay, ciroyu fiyatlar belirliyor" sözleriyle pazar koşullarının yaratacağı esnekliğin farkında olduklarını aktardı.
Düşük karbonlu çelikte Ruhr Havzası kartı
Dünyada çelik üretiminin yaklaşık yüzde 70'i hâlâ kömür bazlı yapılıyor ve ton başına karbon salımı 2.000 kilogramın üzerinde seyrediyor. Tosyalı Holding'in salım oranı ise ton başına 650 kilogram. Sektörün kabul edilebilir bulduğu eşik 1.000 kilogramın altı; grubun hedefi 500 kilogramın altına inmek. Cezayir'de doğal gaz bazlı üretim, Türkiye'de hurdadan üretim ve yenilenebilir enerji yatırımları bu dönüşümün ayaklarını oluşturuyor.
Bu düşük karbon avantajı, Almanya'nın Ruhr Havzası'nda yürüttüğü dev altyapı projesinde Tosyalı'ya tedarikçi rolü kazandırdı. İçi boşaltılmış kömür madenlerinin sulandırılarak büyük göllere dönüştürüleceği projede, Ren Nehri'nden Ruhr'a su taşıyacak boru hattının tamamı grubun tesislerinde üretiliyor. Fuat Tosyalı'nın ifadesiyle, "Demir-çeliğin kalbi olan bu bölgede, işin üreticilerine artık biz mal satıyoruz."
Toplam enerji tüketimi 2,5 gigawatta ulaşan grup, üretim maliyetinin yüzde 25'ini oluşturan enerji kalemini aşağı çekmek için sekiz ilde yeni yatırımlar yürütüyor. Hedef, iki yıl içinde bu yatırımların devreye alınması.
Altay tankı ve TOGG cephesinde yeni seviye
Savunma sanayiinde BMC Altay ana muharebe tankının seri üretim kapasitesi yıllık 96 adede çıkarılacak. Projenin takviminde aksama bulunmadığını, hatta planın önünde ilerlediklerini belirten Tosyalı, tesiste zırhlı personel taşıyıcı (ZPT) üretimine de başlandığını ve Altuğ programında ileri bir aşamada olduklarını aktardı.
TOGG cephesinde tamamen elektrikli ürün stratejisi sürüyor. Mevcut T10X'in yanına T10F (Fastback) ve ardından daha kompakt, daha erişilebilir T6X eklenecek. T6X için siparişlerin 2027 Haziran-Temmuz döneminde açılması, teslimatların ise temmuzda başlaması planlanıyor. 150 bin araçlık yıllık kapasiteye sahip üretim bandı, aynı anda dört ila altı farklı modele izin verecek esneklikte. Grup, 100 bininci aracını bu hafta içinde trafiğe çıkarıyor.
Küresel sıralamada 30'lu basamaklar, hedef ilk 20
İki yıl önce dünya çelik üretim sıralamasında 46. basamakta yer alan Tosyalı, bugün 30'lu sıralara yükseldi. Yeni kapasite yatırımları devreye girdikçe ilk 20'nin altını görmeyi öngörüyor. Türkiye'den ihracatı yüzde 40 artarak 2,1 milyon tonu aşan grup, 5 kıtada 75 ülkeye satış yapıyor; ERW boruda Avrupa'nın en büyük üreticisi konumunda. 2025'te ürettiği boru uzunluğu, Ay'a gidip gelecek mesafeye denk düşüyor.
Türkiye pazarına ilişkin değerlendirmesinde Fuat Tosyalı, kapasite kullanım oranlarının yüzde 85'lerden yüzde 60'lara gerilediğini, Uzak Doğu kaynaklı dampingli ürünlerin ciddi baskı yarattığını söyledi. "Türkiye'de yeni çelik kapasitesine ihtiyaç yok, mevcut kapasiteyi daha verimli kullanmamız gerek" diyen Tosyalı, rekabetin yeni koşullarında kriz dönemlerinin farklılaşan oyuncuları öne çıkaracağını ekledi.
Kaynak: Handan Sema CEYLAN - Ekonomim Gazetesi