Ege Bölgesi’nin maden ihracatında 2026’nın ilk 7 ayında güçlü bir artış kaydedildi. Ege İhracatçı Birlikleri verilerine göre, geçen yılın ocak-temmuz döneminde 791 milyon dolar olan bölgenin maden ihracatı, bu yıl aynı dönemde 924 milyon dolara yükseldi. Böylece sektörün ihracat geliri bir yılda 133 milyon dolar arttı.
İhracattaki büyümede en dikkat çekici katkı ise metalik cevherlerden geldi. Ege’nin toplam maden ihracatı yılın ilk 7 ayında yüzde 16 artarken, metalik cevher ihracatı aynı dönemde yüzde 60 yükselerek 164 milyon dolardan 263 milyon dolara çıktı. Böylece bu ürün grubunun ihracat gelirine katkısı bir yılda 99 milyon dolar arttı.
Kıymetli metal cevherleri öne çıktı
Metalik cevherler içerisinde en güçlü performansı kıymetli metal cevherleri gösterdi. Altın, gümüş ve platin cevherlerini kapsayan bu ürün grubunun ihracatı yüzde 73,5 artarak 119 milyon dolardan 207 milyon dolara yükseldi. Krom cevheri ihracatı ise aynı dönemde 33 milyon dolar seviyesinde gerçekleşti. Böylece özellikle kıymetli metal cevherlerinde yaşanan yükseliş, Ege’nin toplam maden ihracatındaki artışın temel itici güçlerinden biri oldu.
Bölgenin maden ihracatında doğal taşlar 460 milyon dolarla en büyük kalem olmayı sürdürürken, metalik cevherler 263 milyon dolar ve endüstriyel mineraller 172 milyon dolarlık ihracatla sıralandı. Bu tablo, Ege maden sektörünün yalnızca doğal taşta değil, metalik cevherler ve endüstriyel hammaddelerde de güçlü bir ihracat kapasitesine sahip olduğunu ortaya koydu.
Temmuzda metalik cevher ihracatı yüzde 255 arttı
Metalik cevher ihracatındaki yükseliş temmuz ayında daha da belirginleşti. Geçen yıl temmuz ayında 107 milyon dolar olan Ege’nin toplam maden ihracatı, bu yılın aynı ayında yüzde 47 artarak 157 milyon dolara çıktı. Temmuz performansında metalik cevherler belirleyici olurken, bu ürün grubunun ihracatı geçen yılın aynı ayındaki 11 milyon dolardan 39 milyon dolara yükseldi. Böylece metalik cevher ihracatında yıllık bazda yüzde 255’lik artış kaydedildi. Temmuz rakamları, ilk 7 aylık dönemde görülen yükselişin geçici olmadığını ve metalik cevherlerin Ege maden ihracatındaki ağırlığının giderek arttığını gösterdi.
“Miktar daha düşük ama gelir daha yüksek”
Ege Bölgesi Sanayi Odası (EBSO) Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Hakan Ürün, Türkiye’nin maden çeşitliliğinin önemli bir rekabet avantajı sunduğunu belirterek, Ege Bölgesi’nin de metal madenlerden endüstriyel minerallere ve doğal taşlara kadar geniş bir kaynak zenginliğine sahip olduğunu söyledi.
Türkiye’de dünyada bulunan yaklaşık 90 çeşit madenin 80’inin bulunduğuna dikkat çeken Ürün, Ege Bölgesi’nde 200’ün üzerinde maden firması bulunduğunu ve bu şirketlerin farklı maden işletmeleriyle üretim gerçekleştirdiğini ifade etti.
Ürün, Ege’nin maden ihracatında son dönemde ortaya çıkan rakamların bölgenin sahip olduğu potansiyeli daha görünür hale getirdiğini belirterek, ihracatta miktar kadar ürünün niteliği ve katma değerinin de önem taşıdığını vurguladı.
Ürün, “Miktar olarak önceki yıllara göre daha az ihracatımız olmasına rağmen rakamsal olarak çok iyiyiz. Çünkü gönderdiğimiz cevherin kalitesinden, katma değerli oluşundan, yüksek tenörlü olmasından ve uluslararası piyasalarda metal cevherindeki fiyat artışından dolayı rakamlarımız önceki yıllara göre daha yüksek” değerlendirmesinde bulundu.
Küresel fiyatlar ihracat gelirlerini
destekledi
Ege’nin maden ihracatında yaşanan artışta yalnızca ihracat miktarındaki değişimin değil, uluslararası metal fiyatlarındaki yükselişin de önemli rol oynadığı görülüyor. Ürün, özellikle yenilenebilir enerji yatırımlarının yanı sıra küresel jeopolitik gelişmelerin etkisiyle bakır, krom, gümüş, paladyum ve altın gibi metallerin uluslararası piyasalardaki değerinde önemli artışlar yaşandığına dikkat çekti. Bu fiyat hareketlerinin Türkiye’nin ihracat gelirlerine de yansıdığını ifade eden Ürün, tonajda sınırlı artış veya gerilemeye rağmen ihracat değerinin güçlü seyrettiğini belirtti.
Bu durum, Ege maden sektörünün önümüzdeki dönemde ihracat gelirlerini artırmasında yalnızca daha fazla üretimin değil, yüksek tenörlü ve daha yüksek katma değerli ürünlere yönelmenin de belirleyici olacağını gösteriyor.
Düşük tenörlü cevherler de
ekonomiye kazandırılıyor
Sektörde teknoloji ve tesisleşme yatırımlarının artmasıyla birlikte daha önce ekonomik açıdan yeterince değerlendirilemeyen düşük tenörlü cevherlerin de üretime kazandırıldığı belirtiliyor. Ürün, yeni teknolojiler ve modern tesis yatırımları sayesinde düşük tenörlü cevherlerin işlenebilir hale geldiğini, bunun da bölgenin mevcut maden potansiyelinin daha etkin kullanılmasına imkân sağladığını ifade etti.
Bu gelişmenin yalnızca üretim miktarını artırmakla kalmayıp, istihdam, yatırım, ihracat ve bölgesel katma değer açısından da önemli sonuçlar yaratması bekleniyor. Özellikle metalik madenler ve endüstriyel hammaddelerde yapılacak yeni yatırımların, Ege’nin ihracat kapasitesini daha ileri taşıyabileceği değerlendiriliyor.
Hedef 1,5 milyar dolar
EBSO Başkan Yardımcısı Hakan Ürün, Ege’nin maden ihracatında yıl sonu için 1,5 milyar dolar seviyesinin yakalanabileceği görüşünü dile getirdi. Ürün, mevcut performansın hedefe ulaşmak için yeterli olduğuna işaret ederek, yüksek kaliteli ve katma değerli cevher üretiminin yanı sıra uluslararası piyasalardaki fiyat hareketlerinin de ihracat gelirlerini desteklemeye devam edebileceğini belirtti. Ege’nin ilk 7 aylık maden ihracat performansı, bölgenin doğal taş ağırlıklı geleneksel yapısının yanında metalik cevherlerin yükselişiyle daha çeşitlenmiş bir ihracat profiline doğru ilerlediğini gösteriyor. Önümüzdeki dönemde küresel metal fiyatları, yeni madencilik yatırımları ve işleme kapasitesindeki artış, bölgenin ihracat performansında belirleyici olacak.